Water, polders en bovenlanden

Bob van den Heuvel

}

18 augustus 2020

Wij wonen toch wel in een boeiend dorp. We hebben water, polders en bovenlanden. Over dat laatste wil ik het hebben, want ik ga in de komende tijd over de bovenlanden van Aalsmeer allerlei leuke dingen vertellen. Wat nou precies de bovenlanden zijn is nog niet zo eenvoudig uit te leggen. Maar vraag je eens af waarom er zoveel kluchten zijn in Aalsmeer. Als je vanaf de Ophelialaan de klucht op gaat, kom je bij de Stommeerweg. In Oost ga je de Machineweg op en kom je bij de Oosteinderweg. Nou, de bovenlanden zijn dus het hoger gelegen gebied aan het eind van de klucht en waar je vandaan komt zijn polders, die een meter of vier à vijf onder zeeniveau liggen. Bij de Ophelialaan ga je vanuit de Stommeerpolder dus naar de bovenlanden. En bij de Machineweg ga je vanuit de Oosteinderpolder ook naar de bovenlanden. De bovenlanden zijn het hoger gelegen land langs de Ringvaart van de Haarlemmermeer. Van de Jac. Takkade in het oosten tot aan Leimuiden in het westen. De Uiterweg is dus 100% bovenland, maar dat weten ze daar natuurlijk al lang. Maar ook het Dorp, de Stommeerweg en de Kudelstaartseweg zijn bovenland.

Hoe de polders ontstaan zijn weten we. Het water van het Stommeer is weggepompt en zo is het Stommeerpolder geworden. Hetzelfde geldt voor het Haarlemmermeer dat de Haarlemmermeerpolder is vandaag de dag. Maar hoe zit het dan met de bovenlanden? Eigenlijk is dat best simpel. De bovenlanden zijn er altijd geweest in Aalsmeer. Ze zijn een natuurlijk veengebied van halfvergane plantenresten en water. In de zestiende eeuw werd in ons moerassige gebied begonnen om dat veen op allerlei plaatsen weg te baggeren en af te graven. Wat een zwaar werk moet dat geweest zijn. Ik maak dan toch liever een mooi bloemstuk. Dat veen werd gedroogd en er werd turf van gemaakt. Turf werd in die tijd ook wel het ‘bruine goud’ genoemd, omdat het een belangrijke brandstof was voor bijvoorbeeld Amsterdam. Al die Amsterdammers moesten zich toch ergens aan warmen, behalve aan elkaar. Aan het begin van de zeventiende eeuw kwamen elke dag wel 80 schepen vol met turf de stad binnenvaren. Door het afgraven van veen is er dus een hoogteverschil ontstaan tussen de bovenlanden waar niet afgegraven werd en de lager gelegen gedeelten. Een voorbeeld van een groot afgegraven veengebied zijn de Westeinderplassen. In dit gebied heeft zich water verzameld en zo zijn de grote en de kleine Poel ontstaan. Ik geniet met name in de zomer bijna dagelijks van dit prachtige gebied. In mijn bootje vaar ik daar graag doorheen. Het is onbeschrijflijk wat je dan allemaal tegenkomt.

Stichting De Bovenlanden Aalsmeer zet zich al meer dan 20 jaar in voor behoud en verdere ontwikkeling van de bovenlanden in ons mooie dorp. Dat is een prima club

Bob van den Heuvel

Stichting de Bovenlanden heeft mij gevraagd mijn enthousiasme voor dit gebied te delen met de lezers van de Nieuwe Meerbode en ik doe dat graag. Ik vertel jullie over allerlei interessante ditjes en datjes.Laat mij gerust weten wat je er van vindt. Je kan reageren naar bob@bovenlanden.nl
Zomer weer voorbij

Zomer weer voorbij

Herfst verkleurt weer langzaam alle bomen (Gerard Cox). Dit lied brengt mij altijd in vervoering. Na deze warme zomer moeten we nu afscheid nemen van het heerlijk Hollandse buitenleven seizoen.

Lees meer
Zinderende zomerhitte

Zinderende zomerhitte

Augustus heeft zich van zijn beste kant laten zien, een lange hittegolf met zwoele nachten. De rijkdom van de Westeinderplassen met zijn bovenlanden is van onschatbare waarde.

Lees meer
IJsvogels

IJsvogels

Een blauwe flits over het water. Zo groot als een spreeuw, grote kop en lange dolkvormige snavel. Dat was een ijsvogel. In het bovenlandengebied kom je ze dus tegen, ze vinden het daar prettig.

Lees meer